Lütfen aramak istediğiniz kelimeyi yazıp Enter tuşuna basın..

Logo

Kullandığımız dil; bugün ne olduğumuzu, yarın ne olacağımızı belirler..

 MENÜ

"Detay" yerine, Ayrıntı

Detay kelimesi lisanımıza perakende satış, kesip ayırmak, ayrıntı anlamına gelen Fransızca “Detail” kelimesinden alıntılanmıştır. İngilizce ve Almancada da aynı kelime kullanıma girmiştir. “Ayrık” kelimesinden türetilen “Ayrıntı” gibi güzel kelimesi 1945’lerde lisanımıza kazandırılmış olmakla birlikte, halkımız arasında birçok kişi detay kelimesini sıklıkla kullanmaktadır.

Ziya Gökalp’in dediği gibi Başka dile uymaz annenin sesi, Her sözün ararsan vardır Türkçesi!”

Türkçesi varken onu kullanmak ne güzel olur

Ergun MENGİ

Yorumlar

Bülent Aksoy

29.12.2025 12:15:01

Sayın Ergun Mengi'nin Fransızca detay yerine Türkçe ayrıntı kelimesinin kullanılması yolundaki uyarısı kimsenin karşı çıkamayacağı, doğru bir tercihtir. Fakat Sayın Mengi'nin yazısından ayrıntı kelimesinin Fransızca kelimeye karşılık olarak 1945'te türetildiği söyleniyor. Bu izlenimi edindim. Oysa bu kavramı karşılayan bir kelime vardı Türkçede: teferruat. Hâlâ kullanırız. Eski Türkçe böyle temel bir kavramı karşılayamayacak kadar fakir bir dil değildi. Kısacası, ayrıntı kelimesi Arapça kökenli teferruat kelimesi yerine türetilmiştir. Nitekim, TDAK'nin (Türk Dili Araştırma Kurumu, o zamanki adıyla) 1935'te basılan Osmanlıcadan Türkçeye Cep Kılavuzu'nda da teferruat için "ayrınlar, ayrıntılar" karşılığının teklif edildiği görülüyor.

29.12.2025 13:35:01

Aynı bir kavrama birden çok karşılığın bulunmasının getireceği zenginlik sanırım sırf dille sınırlı değil. Toplumda çeşitli söz dağarcıklarına sahip kişiler arası iletişimi, dolayısıyla birlikte yaşamı kolaylaştırmak açısından da önemli. Kanımca bazı yabancı kökenli sözcüklerin -yeri geldiğinde- aynen kullanılmasından çok, yabancı dil bilindiğinin işareti olarak kullanımından kaçınmak gerekir. Ama her durumda "dilin temel işlevinin kendini ifade etmek ve edileni anlamak" olduğu ilkesinin göz önünde tutulması gerekir.

30.12.2025 10:30:45

Aynı bir kavrama birden çok karşılığın bulunmasının getireceği zenginlik sanırım sırf dille sınırlı değil. Toplumda çeşitli söz dağarcıklarına sahip kişiler arası iletişimi, dolayısıyla birlikte yaşamı kolaylaştırmak açısından da önemli. Kanımca bazı yabancı kökenli sözcüklerin -yeri geldiğinde- aynen kullanılmasından çok, yabancı dil bilindiğinin işareti olarak kullanımından kaçınmak gerekir. Ama her durumda "dilin temel işlevinin kendini ifade etmek ve edileni anlamak" olduğu ilkesinin göz önünde tutulması gerekir.

SON EKLENEN TÜRKÇE KARŞILIKLAR

"Subliminal" yerine "Saklı, Gizli, Örtülü İleti"
"Subliminal" yerine "Saklı, Gizli, Örtülü İleti"
"Diyafon" için "Bas-Konuş"
"Diyafon" için "Bas-Konuş"
"Dipfriz(Deep Fe-reeze)" değil, "Derin Dondurucu"
"Dipfriz(Deep Fe-reeze)" değil, "Derin Dondurucu"
"Haklılaştırma" e-karşı "İnkar"
"Haklılaştırma" e-karşı "İnkar"
"Link " Yerine "Bağlantı"
"Link " Yerine "Bağlantı"
"Spontane" yerine "Anlık, Ansızın, Kendiliğinden"
"Spontane" yerine "Anlık, Ansızın, Kendiliğinden"
"Performans" Yerine "’Başarı, Güç, Takat, Verim, Gösteri, Oyun"
"Performans" Yerine "’Başarı, Güç, Takat, Verim, Gösteri, Oyun"
"Çekap (Check-up) Yerine " Sağlık Taraması, Sağlık Kontrolü"
"Çekap (Check-up) Yerine " Sağlık Taraması, Sağlık Kontrolü"
"Daylema (Dilemma)" yerine "İkilem"
"Daylema (Dilemma)" yerine "İkilem"
"Radikal" yerine "Kökten, Kökte, Köklü, Aşırı"
"Radikal" yerine "Kökten, Kökte, Köklü, Aşırı"
"Positif, Negatif" yerine "Olumlu-Olumsuz; Artı-Eksi"
"Positif, Negatif" yerine "Olumlu-Olumsuz; Artı-Eksi"
"Prosedür" için, "İzlek"
"Prosedür" için, "İzlek"
"On-Of" değil "Aç-Kapa"; "Swich-Buton" değil "Anahtar-Düğme"
"On-Of" değil "Aç-Kapa"; "Swich-Buton" değil "Anahtar-Düğme"
"Korakor" Yerine "Göğüs Göğüse, Kıran Kırana"
"Korakor" Yerine "Göğüs Göğüse, Kıran Kırana"
"Ambiyans" yerine "Ortam, Doku, İklim, Ruh"
"Ambiyans" yerine "Ortam, Doku, İklim, Ruh"
"Maksimum" yerine "Azami, En Fazla, En çok"; Minumum" yerine "Asgari, En Az"
"Maksimum" yerine "Azami, En Fazla, En çok"; Minumum" yerine "Asgari, En Az"
"Rayonalizasyon" için "Haklılaştırma- Ussallaştırma"
"Rayonalizasyon" için "Haklılaştırma- Ussallaştırma"
"Dublaj" yerine "Seslendirme"
"Dublaj" yerine "Seslendirme"
"Rasyonel" Yerine, "Akılcı"
"Rasyonel" Yerine, "Akılcı"
"Metafor" İçin "Gönderme"
"Metafor" İçin "Gönderme"
"Paradigma" İçin "Çerçeve, Değerler Çerçevesi"
"Paradigma" İçin "Çerçeve, Değerler Çerçevesi"
"Retorik " yerine "Belagat"
"Retorik " yerine "Belagat"
TDK Güncel Sözlükten İnciler
TDK Güncel Sözlükten İnciler
Arapça mı Öz-Türkçe mi Türkçe mi?
Arapça mı Öz-Türkçe mi Türkçe mi?
"Dezenformasyon" için "Kirli Bilgi"
"Dezenformasyon" için "Kirli Bilgi"
"Aforizma" için  "Özdeyiş"
"Aforizma" için "Özdeyiş"
"Teyk evey (Take away)" Yerine, "Al-Götür"
"Teyk evey (Take away)" Yerine, "Al-Götür"
"Smol (S), Midiyum (M), Larc (L), Sayz" Yerine , "Küçük (K, KK), Orta (O), Büyük (B,BB,BBB) ve Beden"
"Smol (S), Midiyum (M), Larc (L), Sayz" Yerine , "Küçük (K, KK), Orta (O), Büyük (B,BB,BBB) ve Beden"
"Kopi Peyst", değil "Kopyala Yapıştır"
"Kopi Peyst", değil "Kopyala Yapıştır"
"Bye, Çav"  İçin "Hay- Hayy"
"Bye, Çav" İçin "Hay- Hayy"
"İnnovasyon " İçin, "Akıllı Yenilik- Akyeni"
"İnnovasyon " İçin, "Akıllı Yenilik- Akyeni"
"Outlet" İçin " Boşalt"
"Outlet" İçin " Boşalt"
"Nahif veya Naif" Yerine" " Hassas - Kibar; Saf-Toy-Acemi"
"Nahif veya Naif" Yerine" " Hassas - Kibar; Saf-Toy-Acemi"
"Kampüs" Yerine  "Yerleşke"
"Kampüs" Yerine "Yerleşke"
"Ambulans” Yerine “Cankurtaran"
"Ambulans” Yerine “Cankurtaran"
"ATM" Yerine "Bankamatik- Paramatik"
"ATM" Yerine "Bankamatik- Paramatik"
"Motivasyon" İçin "Güdü, Dürtü"
"Motivasyon" İçin "Güdü, Dürtü"
"Kontrpiye" Yerine "Ters Ayak -Ters Köşe"
"Kontrpiye" Yerine "Ters Ayak -Ters Köşe"
Türkçe karşılık önerileriniz
Türkçe karşılık önerileriniz
"Self-Servis" Yerine "Seç-Al"
"Self-Servis" Yerine "Seç-Al"
"Dejenere olmak" yerine "Yozlaşmak"
"Dejenere olmak" yerine "Yozlaşmak"
"USB" için "Çubuk"
"USB" için "Çubuk"
Dominant değil, Başat
Dominant değil, Başat
Benç mi-Kenar mı?
Benç mi-Kenar mı?
AKBİL-Akıllı Bilet ve benzer kısa adlar
AKBİL-Akıllı Bilet ve benzer kısa adlar
Aktivite- Etkinlik
Aktivite- Etkinlik
Toprağımız, dilimiz, dinimiz ve Atatürk
Toprağımız, dilimiz, dinimiz ve Atatürk
"Lansman" mı "Tanıtım" mı?
"Lansman" mı "Tanıtım" mı?
"Favori" için "En"
"Favori" için "En"
Sözcük Dağarcığı Zenginliğinin Önemi
Sözcük Dağarcığı Zenginliğinin Önemi
Kulak Küpesi Deyişler
Kulak Küpesi Deyişler
Plaza Türkçesi
Plaza Türkçesi
Toprağımız, dilimiz, dinimiz ve Atatürk
Toprağımız, dilimiz, dinimiz ve Atatürk
Türkçe’mize Sahip Çıkalım  Dil Bayramımız Kutlu Olsun-26 Eylül
Türkçe’mize Sahip Çıkalım  Dil Bayramımız Kutlu Olsun-26 Eylül
DILIMIZ YA DA ALKOLÜN BEYAZI 
DILIMIZ YA DA ALKOLÜN BEYAZI