Lütfen aramak istediğiniz kelimeyi yazıp Enter tuşuna basın..

Logo

Kullandığımız dil; bugün ne olduğumuzu, yarın ne olacağımızı belirler..

 MENÜ

Puslu Havalar, Sakin İnsanlar Ülkesi Vietnam, Hüzünlü Kamboçya (17-25 Mart 2024)

Bizler ve bize yakın yaş grupları için, Vietnam, Uzak Doğu’da ABD emperyalizmine karşı savaşan ve 20 yıl sonra bir süper gücü dize getiren kısa boylu, çekik gözlü insanların ülkesiydi, ama zaman her şeyi olduğu gibi algılarımızı da değiştiriyor, şimdi görünen ise genç Vietnamlıların geçmişi çok fazla hatırlamadıkları. Bir müzeye dönüştürülen Cu Chi tünelleri ile Savaş Müzesi dışında o günlerde yaşananları çağrıştıran her şey, günlük yaşamın içinden bilinçli olarak silinmiş görüntüsü veriyor.

Vietnamlıları çalışkan, sakin ve huzurlu olarak tanımlamak mümkün. Herkes bir şekilde çalışıyor, üretim yapıyor, boş oturan kimseyi görmedik desek yeridir. Yollarda, kavşaklarda hiçbir trafik ışığı olmadan, hareket halindeki binlerce motosiklet, araç, yayalar birbirlerini engellemeden sakince yollarına devam ediyorlar. Bu devinim içinde korna sesi ya da başka bir tartışma yok, yazılı olmayan kurallar eşliğinde günlük hayatın akışı devam ediyor. Genel olarak tepkisiz bir görüntüleri olsa da bir soru sorduğunuzda herkes gülümseyerek cevap veriyor ve size yardımcı olmaya çalışıyor, yakından bakınca insanların dingin ve huzurlu olduğu görülüyor. 

100 milyonu aşkın nüfusu, çalışkanlığı ve gelişmesi ile Vietnam geleceğin başarılı ülkelerinden biri olmaya aday. Hafızalarımızda kalan komünist yönetim şekliyle değil ama, planlı bir devlet kapitalizmi ile komünist parti tarafından yönetilen ülkede, seçimler sadece sembolik olarak yapılıyor, biz orada iken Cumhurbaşkanı yolsuzluklara karıştığı gerekçesi ile, ülkenin en güçlü organı KP tarafından, görevden alındı. Rehberimizin anlattıkları ve ülkede son yıllarda yaşanan gelişmeleri gözlemleyince, yetkin bir kadro tarafından planlı bir ekonomi ile yönetilmenin yararlarını ve demokrasinin her zaman ve koşulda en iyi yönetim biçimi olmayabileceğini de düşünmeden edemiyor insan.

İlk durağımız, savaş sonucunda güneyin ele geçirilerek, Kuzey ve Güneyin birleşmesinin sağlanmasının ardından Vietnam direnişinin lideri Ho Chi Minh’in adıyla onurlandırılan Saygon(Ho Chi Minh City).  

(Fotoğraf 1)

Su kaynaklarını, Tibet Platosunda doğup, Çin, Myanmar, Laos, Kamboçya ve Vietnam'dan geçerek Güney Çin Denizi'ne dökülen Mekong nehri ile  Tonle Sap Gölünden alan ve  muson yağmurları döneminde sular altında kalan Mekong Deltası  bölgenin yaşam kaynağı. Bir ölçüde turistik havaya bürünse de bal ve doğal yiyecek üretiminin yapıldığı köy yaşamı devam ediyor, deltanın dar kanallarında, sık bitki ve ağaçlar arasında yöresel kayıklarla yaptığımız yolculuk, şehir hayatında unuttuğumuz doğallığı, kısa süre için hatırlamamıza neden oldu. 

Saygon yakınında çok küçük bir köyün yerlilerinin süper güç ABD’nin ordusuna kök söktürüp, ağır zayiat verdiği Cu Chi ve yer altı tünelleri şimdi müzeye dönüştürülmüş durumda. Müze, tünelleri, tuzak çeşitlerini ve yer altındaki yaşamı çarpıcı bir şekilde izlemenizi sağlıyor. Çok yoğun çatışmaların olduğu ve ABD ordusunun ağır kayıplar verdiği bu bölgede, müzenin sonunda isteyenlerin kullanabildiği atış poligonundan gelen kurşun sesleri eşliğinde, bölgeyi dolaşmak tam bir ironiydi bence. Bu poligonu kurmak kimin fikriydi bilmiyorum ama bölgede yaşananları içselleştirmek için iyi bir araç olarak düşünülmüş gözüküyor.  

(Fotoğraf 2)

Saygon’un içinde yer alan Savaş Müzesi ise savaşın zalim ve acımasız yönünü tüm çıplaklığı ile yüzünüze çarpıyor, direnişçilerin gizlenmelerini engellemek amacıyla, ağaçların yapraklarını dökmesi için havadan atılan kimyasallar, çatışmalar dışında da binlerce insanın ölmesine ve sakat kalmasına neden olmuş, halen de bölge insanlarında bir ölçüde genetik kalıntıları bulunuyor. Buraları görünce, son dönemlerde bir ölçüde gelişmeler olsa bile, emperyalizme karşı ilk zafer olan Kurtuluş Savaşımızın geçtiği bölgelerin neden, daha iyi düzenlenmiş şekilde, yerli ve yabancı turistin ilgisini çekecek hale getirilmediğini düşünmemek mümkün değil. Tabii bir de yakın geçmişin Bosna ve halen içinde yaşadığımız Gazze, katliamlarında çekilen acılara çözüm bulmasa da, insanlığın yüzüne bir şamar olarak vuracak müzelere dönüşmesini beklemek. Bugünü anlamlı kılan bir diğer rastlantı da bir gün önce Mekong Deltası ziyaretinde otobüste kutladığımız, emperyalizme karşı ilk başarılı karşı çıkış olan 18 Mart Çanakkale zaferinin ertesi günü, bölgeyi ziyaretimiz oldu. 

İki gün için geçtiğimiz Kamboçya, gelir yetmezliği içinde ama bu yetmezliğe rağmen insanların yine de mutlu göründüğü bir ülke. Gazete haberlerinden bildiğimiz Kızıl Kmerler ve Pol Pot yönetiminin yaptıklarını ve bağnaz bir yönetimin bir ülkenin kaderini nasıl değiştirebileceğini yerinde görmek insanda etkili bir hüzün duygusu yaratıyor. Pol Pot yönetiminin 4 yıllık iktidarı döneminde, öğretmen, doktor, sanatçılardan ve hatta aydın olma belirtisi taşıdığı için gözlük takanlardan oluşan, ülkenin öncü kesimlerinin ya tarlalarda çalışmaya zorlanması ya da ( iki milyona yakın kişinin) öldürülmesi , okulların kapatılması, ülkenin ondan sonraki süreçteki gelişiminin de belirleyicisi olmuş görülüyor. Bizdeki karar alıcıların, aydın düşmanlığının bir ülkenin kaderini nasıl değiştirdiğini anlamak için bir laboratuvar özelliği taşıyan, Kamboçya’da olanları izlemeleri yararlı olabilir. 

Bir doğa harikası olan banyan ağaçları ile çevrili Angkor Wat, Angkor Thom ve Bayon tapınakları, dünya çapında ünlü olsalar da, benim gözlemime göre içinde bulundukları doğal güzelliklerden daha etkileyici değiller. 

(Fotoğraf 3)

Kamboçya gezimizin bana göre en önemli etkinliği, Tonle Sap gölünde, dönemsel yağışların sebep olduğu su seviyesindeki değişimler nedeniyle (2.700 m2 olan gölün yüzölçümü, su taşkını döneminde 18.000 m2 ye çıkıyor), yılda 3 kez konum değiştiren yüzen köy Chong Kneas oldu. Bölge halkı Kamboçya’da yaşayan Vietnamlılar’dan oluşuyor. Son derece ilkel şartlarda olmalarına rağmen yaşama sevincini yitirmemiş insanlar, yüzen bir okulda cıvıltılar içinde öğrenimlerine devam eden ilkokul öğrencileri, çağdaş kent yaşamının yol açtığı tükenmişliğe karşı bir ilaç gibi göründü bana. Dünyanın bu unutulmuş bölgesinde ve zor ulaşım koşullarında bile insana kapitalizmin gücünü hatırlatan şey ise, Coca Cola ve benzeri içeceklerin satışa sunulmuş olması. Bölgedeki en ilginç şeylerden birisi de, mezarların suyun en yüksek olduğu dönemde su üstünde kalmasını sağlayacak yükseklikteki ayaklar üzerinde inşa edilmiş olması.

(Fotoğraf 4).   (Fotoğraf 5)

Akşam yemeği sırasında izlediğimiz Apsara dans gösterisi, mahalli özellikler taşıyan, estetik yönü kuvvetli ve dinlendirici bir etkinlik oldu.

Gezinin son durağı başkent Hanoi’de, Saygon’dan daha yoğun olarak puslu bir hava egemen. Ülkenin içinde bulunduğu iklim kuşağı ve bölgesel etkiler nedeniyle oluşan bu puslu hava, şehre ayrı bir dinginlik veriyor ve mistik bir ortam yaratıyor. 

(Fotoğraf 6)

İktidarın ele geçirilmesi sonrasında Başkanlık Sarayı olarak, Fransız Sömürge Yönetiminin binasının kullanılması önerisini kabul etmeyen ve binanın bahçesine yaptırdığı 3 odalı mütevazi konutta tüm yaşamını sürdüren Ho Chi Minh, itibardan tasarruf olmaz diyenlere, dünyanın bu uzak köşesinden çarpıcı bir cevap veriyor. Hatta konut ve içindeki eşyaların sadeliği, bizlerin tüketim ekonomisinin dayatması ile, işlevsel olmayan pek çok eşya ile doldurduğumuz, evlerimize de örnek olacak nitelikte. 

(Fotograf 7)

Gezideki hemen herkesi etkileyen bir rastlantı ise Edebiyat Tapınağı ziyaretimizin ilkokul öğrencilerinin ziyareti ile çakışması oldu. Çekik gözlü, şirin ve sevecen çocuk grupları ile kısa da olsa beraber olmak, yılların hepimizin üzerinde biriktirdiği olumsuzlukları bir an için unutmamızı sağlamış görünüyordu. 

(Fotoğraf 8)(Fotoğraf 9)

Gezinin çarpıcı finali, UNESCO dünya mirası listesinde yer alan ve koruma altına alınan, Ha Long (alçalan ejderha) körfezindeki bir günlük tekne turuydu. Ha Long körfezi birbiri peşi sıra konumlanmış 1.500 ün üzerinde kireçtaşı adacıktan oluşan bir doğa harikası, sessizliğin ve dinginliğin insana huzur verdiği bir bölge ya da öyle olması gerekiyor ama gezi teknelerinin yoğunluğu buna pek imkân sağlamıyor. Ayrıca koruma altında olmasına rağmen, gezi teknelerinin sintine atıkları ile pissularının ve nereden geldiği tam anlaşılamayan katı atıkların yarattığı kirlenme, insanda eğer önlem alınmazsa bu güzelliğin ömrünün fazla olmayacağı izlenimi yaratıyor. Akşam teknenin üst güvertesindeki kokteyl sonrasında, grubumuzun “Ankara’nın Bağları” eşliğinde başlattığı oyun havaları, ülkenin boğucu ve baskıcı havasına inat yaşama sevincini sürdürmenin izlerini taşıyor gibi geldi bana. 

(Fotoğraf 10)(Fotoğraf 11)

Gezi sırasında aldığım kısa notlar ise şu şekilde;

·       Güneye giden insanlar anlamına gelen Vietnam, M.Ö. 800 de bölgeye Çinden göç edenler tarafından kurulmuş

·       Halkın geneli Budist ama dini ritüeller uygulanmıyor

·       Kırsal bölgelerde vefat eden aile büyükleri ailenin sahip olduğu araziye gömülüyor

·       Hanoi’nin kuruluşunun 1.000 inci yılında (2010) dünyanın farklı yerlerinden gelen seramik sanatçıları şehir içindeki 50 km uzunluğundaki duvarı seramik kaplamışlar

·       Ortalıkta hiç üniformalı polis olmamasına rağmen güvenlikle ilgili bir sorun yok görünüyor

Sadece Vietnam ve Kamboçya için değil, tüm gelişmekte olan ülkeler için bir sorun olan çevre kirliliği, bu seyahat sırasında da gözle görülür şekilde ve rahatsız edici boyuttaydı. Batılı gelişmiş ülkeler dünyanın hemen her yerindeki ülkelerin kaynaklarını sömürüp kendi gelişimlerini sağladıktan sonra şimdi çevreci olmuş durumdalar. Gelişmekte olan ülkelerin doğa korumayı başarabilmesi için toplumda çevre bilinci oluşturulması kadar önemli bir diğer konu da bu iş için ayrılacak finansal kaynak gerekliliği, ama henüz temel ihtiyaçlarını karşılama düzeyindeki bu toplumların doğanın korunmasına ayıracak kaynakları ne yazık ki yok veya çok sınırlı. Çok geç olmadan gelişmiş ülkelerin sadece kendileri için değil, tüm dünyada doğanın korunması için, kaynak ayırmaları gerekir diye düşünüyorum. Yoksa hiçbirimiz yaşanılacak bir alan bulamayacağız. 

Gezide grup içindeki tartışma konularından biri de, bu tür gezilerin katılanlara sağladığı katma değerin, gezinin yarattığı çevre kirliliğine (karbon ayak izi vb) değip değmediğiydi, bence böyle bir yazının konusu olmaktan ziyade ciddi bir akademik/sosyolojik çalışmayı gerektiriyor, bunun hepimizin düşünmesi, sorgulaması gereken bir konu olduğunu söyleyerek bitiriyorum.

Ayhan YILDIZEL

28 Mart 2024

 

 

Yorumlar

bdurmus

28.03.2024 18:34:25

Size gıpta ettim. Umarım benim de o yöreleri gezme şansım olur. Bugün Elazığ, Palu, Şeyhhacı (12 Eylül sonrası Yukarıbağ) köyünün manzarasını gördüğümde, kayısı ağaçlarının çiçeklendiği mevsimde oraya gitmeyi arzu ettim. https://www.instagram.com/reel/C4qj8meomxx/

SON EKLENEN MAKALELER

KOBANİ VEYA KOBANE SÖZCÜĞÜ ÜZERİNE KÜÇÜK DEĞİNMELER
KOBANİ VEYA KOBANE SÖZCÜĞÜ ÜZERİNE KÜÇÜK DEĞİNMELER
MEB ve Maarif Modeli
MEB ve Maarif Modeli
SEVAN NİŞANYAN
SEVAN NİŞANYAN
Demokrasi Sadece Bir An mıydı?
Demokrasi Sadece Bir An mıydı?
PROKRUSTES’ in YATAĞI
PROKRUSTES’ in YATAĞI
KARNAVAL
KARNAVAL
DİSİPLİN
DİSİPLİN
NÜFUS KÜTÜĞÜ, NÜFUS KÂĞIDI, KAFA KÂĞIDI KAVRAMLARI
NÜFUS KÜTÜĞÜ, NÜFUS KÂĞIDI, KAFA KÂĞIDI KAVRAMLARI
CADI-ENGİZİSYON / CADILAR GÜNÜ/AZİZLER GÜNÜ/ CADALOZ
CADI-ENGİZİSYON / CADILAR GÜNÜ/AZİZLER GÜNÜ/ CADALOZ
İMPARATORLUK  – İMPARATOR – EMPERYAL- EMPERYALİZM
İMPARATORLUK  – İMPARATOR – EMPERYAL- EMPERYALİZM
YAŞADIKLARIMIZ VE BİR DAHA YAŞAMAK İSTEMEDİKLERİMİZ
YAŞADIKLARIMIZ VE BİR DAHA YAŞAMAK İSTEMEDİKLERİMİZ
KENTSEL DÖNÜŞÜM KAVRAMI VE ANLAMI
KENTSEL DÖNÜŞÜM KAVRAMI VE ANLAMI
İKTİDAR – MUHALEFET – HİZİP/KLİK- FRAKSİYON
İKTİDAR – MUHALEFET – HİZİP/KLİK- FRAKSİYON
İSTANBUL, YA ARON ANGEL’İN TASARLADIĞI GİBİ OLSAYDI…
İSTANBUL, YA ARON ANGEL’İN TASARLADIĞI GİBİ OLSAYDI…
Yazarak Gitmek
Yazarak Gitmek
ALFABE
ALFABE
DEVE
DEVE
MERKANTİLİZM
MERKANTİLİZM
PEŞKEŞ / PİŞKEŞ
PEŞKEŞ / PİŞKEŞ
Yakın Dil
Yakın Dil
Persepolis ile ilgili olarak gezide tuttuğum notlardan- Parsayı Toplamak
Persepolis ile ilgili olarak gezide tuttuğum notlardan- Parsayı Toplamak
KUTU KUTU PENSE 
KUTU KUTU PENSE 
DAYAK CENNETTEN ÇIKMADIR
DAYAK CENNETTEN ÇIKMADIR
BİR GÜNLÜK ZAMANIN BÖLÜMLERİ
BİR GÜNLÜK ZAMANIN BÖLÜMLERİ
ŞERİAT
ŞERİAT
Türkçe Sorunları: BİRBİRİNE  KARIŞAN, KARIŞTIRILAN  İKİ KAVRAM:  EĞİTİM İLE ÖĞRETİM 
Türkçe Sorunları: BİRBİRİNE  KARIŞAN, KARIŞTIRILAN  İKİ KAVRAM:  EĞİTİM İLE ÖĞRETİM 
SAPYOSEKSÜELLİK KAVRAMI ÜZERİNE (SAPIOSEXUALITÉ / SAPIOSEXUALITY)
SAPYOSEKSÜELLİK KAVRAMI ÜZERİNE (SAPIOSEXUALITÉ / SAPIOSEXUALITY)
NOSTALJİ
NOSTALJİ
AKIL DARALTICI ÖN YARGILARIMIZ / ZİHİN KÖRLÜĞÜ
AKIL DARALTICI ÖN YARGILARIMIZ / ZİHİN KÖRLÜĞÜ
TEVHİD VE HİLAFET KAVRAMLARI ÜZERİNE
TEVHİD VE HİLAFET KAVRAMLARI ÜZERİNE
MÜSTEHCEN VE ÇIPLAKLIK KAVRAMLARI ÜZERİNE
MÜSTEHCEN VE ÇIPLAKLIK KAVRAMLARI ÜZERİNE
SİVİL TOPLUM KURULUŞU DEĞİL DEMOKRATİK TOPLUM KURULUŞU
SİVİL TOPLUM KURULUŞU DEĞİL DEMOKRATİK TOPLUM KURULUŞU
ZEHİRİ ZEHİR YAPAN DOZUDUR (DOSIS FACIT VENONIUM)
ZEHİRİ ZEHİR YAPAN DOZUDUR (DOSIS FACIT VENONIUM)
UMUT VE SEVGİ HER ZORLUĞU YENER ya da PANDORA'NIN KUTUSU
UMUT VE SEVGİ HER ZORLUĞU YENER ya da PANDORA'NIN KUTUSU
SADAKA VE SADAKAT
SADAKA VE SADAKAT
HAMİLELİK ŞÜPHESİ
HAMİLELİK ŞÜPHESİ
FİKRE SAYGI KONUSUNA KÜÇÜK BİR DOKUNUŞ
FİKRE SAYGI KONUSUNA KÜÇÜK BİR DOKUNUŞ
İZLEMEK / İZCİ - İZCİLİK 
İZLEMEK / İZCİ - İZCİLİK 
BULUTTAN NEM KAPMAK
BULUTTAN NEM KAPMAK
ŞAMAR OĞLANI ve 24 KASIM ÖĞRETMELER GÜNÜ
ŞAMAR OĞLANI ve 24 KASIM ÖĞRETMELER GÜNÜ
PISA NEDİR?
PISA NEDİR?
ŞOFÖR ve ŞOFBEN KAVRAMLARI
ŞOFÖR ve ŞOFBEN KAVRAMLARI
ÖLÜM - ÖLÜ ve SONRASI
ÖLÜM - ÖLÜ ve SONRASI
MNEMOSYNE (Bellek, Anımsama ve Akılda Tutma Tanrıçası)
MNEMOSYNE (Bellek, Anımsama ve Akılda Tutma Tanrıçası)
THESEUS’ UN GEMİSİ PARADOKSU
THESEUS’ UN GEMİSİ PARADOKSU
ŞAMAR OĞLANI ve 24 KASIM ÖĞRETMELER GÜNÜ
ŞAMAR OĞLANI ve 24 KASIM ÖĞRETMELER GÜNÜ
IKAROS
IKAROS
LABYRINTHOS / LABİRENT
LABYRINTHOS / LABİRENT
PYGMALION
PYGMALION
NARKİSSOS ve METAMORPHOSE
NARKİSSOS ve METAMORPHOSE
YARGININ MİLLİSİ OLMAZ
YARGININ MİLLİSİ OLMAZ
ANACHRONISME / ANAKRONİZM 
ANACHRONISME / ANAKRONİZM 
ÜMMET – MİLLET
ÜMMET – MİLLET
O SINIR TAŞLARINIZ, O DUVARLARINIZ…
O SINIR TAŞLARINIZ, O DUVARLARINIZ…
KUTLAMA/ ANMA – SON AKŞAM YEMEĞİ
KUTLAMA/ ANMA – SON AKŞAM YEMEĞİ
MISOPHONIA-misofoni & AMUSIA - amuzi
MISOPHONIA-misofoni & AMUSIA - amuzi
YAS VE YAS TUTMA
YAS VE YAS TUTMA
TERÖR / TERÖRİZM ve HEROSTRATOS
TERÖR / TERÖRİZM ve HEROSTRATOS
MARKA – MODA KAVRAMLARINA KÜÇÜK BİR DOKUNUŞ
MARKA – MODA KAVRAMLARINA KÜÇÜK BİR DOKUNUŞ
EMOJİ VE MOLATİK KAVRAMLARI ÜZERİNE
EMOJİ VE MOLATİK KAVRAMLARI ÜZERİNE
ÖZELEŞTİRİ (ÖZ ELEŞTİRİ) 
ÖZELEŞTİRİ (ÖZ ELEŞTİRİ) 
BOTOX – BOTULUS/ SOSİS GÜZELLİĞİ
BOTOX – BOTULUS/ SOSİS GÜZELLİĞİ
DÜŞÜNCEYE SAYGI VE DÜŞÜNCEYE TAHAMMÜL
DÜŞÜNCEYE SAYGI VE DÜŞÜNCEYE TAHAMMÜL
BEN BU ZAFERİ POPOMLA DEĞİL KAFAMLA KAZANDIM
BEN BU ZAFERİ POPOMLA DEĞİL KAFAMLA KAZANDIM
DİPLOMASİ  -  DİPLOMA
DİPLOMASİ  -  DİPLOMA
PİRİNÇ
PİRİNÇ
PEYGAMBER
PEYGAMBER
UMUT - UTKU
UMUT - UTKU
HAYDAN GELEN HUYA GİDER
HAYDAN GELEN HUYA GİDER
DİNGO’ NUN AHIRI
DİNGO’ NUN AHIRI
DARISI BAŞINA
DARISI BAŞINA
ÇAĞRIŞAN KAVRAMLARIN ÇAĞRIŞTIRDIKLARI (2)
ÇAĞRIŞAN KAVRAMLARIN ÇAĞRIŞTIRDIKLARI (2)
KAVRAMLARIN ÇAĞRIŞIMI
KAVRAMLARIN ÇAĞRIŞIMI
ÖDEV, GÖREV, İŞLEV
ÖDEV, GÖREV, İŞLEV
ATLIKARINCA - DÖNME DOLAP
ATLIKARINCA - DÖNME DOLAP
FİLENİN SULTANLARI DEĞİL ALTIN KIZLARI
FİLENİN SULTANLARI DEĞİL ALTIN KIZLARI
GREEDFLATION-Türkçesi aranıyor
GREEDFLATION-Türkçesi aranıyor
DANSÇI MAYMUNLAR
DANSÇI MAYMUNLAR
ANCADA BERABER KANCADA BERABER
ANCADA BERABER KANCADA BERABER
GELİN – GÜVEY- GERDEK
GELİN – GÜVEY- GERDEK
ÖLÜLER,   ÖLÜM SÖZLERİ
ÖLÜLER,   ÖLÜM SÖZLERİ
GÜNAH KEÇİSİ
GÜNAH KEÇİSİ
KURNAZLIK - FIRSATÇILIK
KURNAZLIK - FIRSATÇILIK
BAM – BAM TELİ – BAM TELİNE BASMAK, DOKUNMAK
BAM – BAM TELİ – BAM TELİNE BASMAK, DOKUNMAK
TROLL - TROL
TROLL - TROL
VEDA / HÜZÜN - ÖZLEM - VUSLAT/ SEVİNÇ
VEDA / HÜZÜN - ÖZLEM - VUSLAT/ SEVİNÇ
SANAT ÜRÜNÜ MÜ / SANAT ESERİ Mİ ? SANAT ÜRETİCİLİĞİ Mİ / SANAT YARATICILIĞI MI ?
SANAT ÜRÜNÜ MÜ / SANAT ESERİ Mİ ? SANAT ÜRETİCİLİĞİ Mİ / SANAT YARATICILIĞI MI ?
NEFRET DİLİ
NEFRET DİLİ
İLETİŞİM ve PROPAGANDA DİLİ ÜZERİNE DÜŞÜNCELER
İLETİŞİM ve PROPAGANDA DİLİ ÜZERİNE DÜŞÜNCELER
SÖZ VERMEK VE SÖZÜNDE DURMAMANIN KIRK ŞEKLİ
SÖZ VERMEK VE SÖZÜNDE DURMAMANIN KIRK ŞEKLİ
SECCADE
SECCADE
RAMADAN/ RAMAZAN – KANDİL VE MAHYALAR/ ŞEHR-İ RAMAZAN
RAMADAN/ RAMAZAN – KANDİL VE MAHYALAR/ ŞEHR-İ RAMAZAN
RETORİK, HİTABET, KIRAAT VE TİLAVET
RETORİK, HİTABET, KIRAAT VE TİLAVET
ENERJİ /ÉNERGIE  –  SİNERJİ/ SYNERGIE
ENERJİ /ÉNERGIE  –  SİNERJİ/ SYNERGIE
DEPREMDE BÜYÜKLÜK VE ŞİDDET FARKI
DEPREMDE BÜYÜKLÜK VE ŞİDDET FARKI
KARIŞIK – KARMAŞIK
KARIŞIK – KARMAŞIK
HELALLEŞMEK, HESAPLAŞMAK
HELALLEŞMEK, HESAPLAŞMAK
ANASININ GÖZÜ
ANASININ GÖZÜ
TEŞEKKÜR ETMEK –  ÖZÜR DİLEMEK
TEŞEKKÜR ETMEK –  ÖZÜR DİLEMEK
İLETİŞİM, MİZAH ve HOŞGÖRÜ
İLETİŞİM, MİZAH ve HOŞGÖRÜ
NESEP NEDİR, NESEPSİZ NE DEMEKTİR?
NESEP NEDİR, NESEPSİZ NE DEMEKTİR?
AŞAĞILAMA, SÖVGÜ VE HAKARET
AŞAĞILAMA, SÖVGÜ VE HAKARET
NARTHEX
NARTHEX
MÜJDE
MÜJDE
İBRET
İBRET
DİLDE YABANCI HAYRANLIĞIMIZ
DİLDE YABANCI HAYRANLIĞIMIZ
APERİTİF
APERİTİF
BAŞIN ÖNE EĞİLMESİN
BAŞIN ÖNE EĞİLMESİN
AHMAK
AHMAK
BÜTÇE
BÜTÇE
AHLÂK
AHLÂK
Başparmaklarımız
Başparmaklarımız
MENDİL
MENDİL
BODRUM'DA YABAN HAYATINI YOK EDEN İMAR PLANLARI
BODRUM'DA YABAN HAYATINI YOK EDEN İMAR PLANLARI
RÛM,  RÛMÎ, RÛMELİ
RÛM,  RÛMÎ, RÛMELİ
ORGANİZE ÖRGÜT VEYA ORGANİZE SUÇ ÖRGÜTÜ
ORGANİZE ÖRGÜT VEYA ORGANİZE SUÇ ÖRGÜTÜ
Türkçedeki Yunanca kökenli kelimeler
Türkçedeki Yunanca kökenli kelimeler
TANRI ve ADALET/ İLAHİ ADALET / TANRI SEVGİSİ / TANRININ İNSAN SEVGİSİ
TANRI ve ADALET/ İLAHİ ADALET / TANRI SEVGİSİ / TANRININ İNSAN SEVGİSİ
TUTUM
TUTUM
SÜRTÜK
SÜRTÜK
DİL ÖĞRETİMİNDE ETİMOLOJİ BİLGİSİNİN YARARLARI
DİL ÖĞRETİMİNDE ETİMOLOJİ BİLGİSİNİN YARARLARI
DEKOLTE – TESETTÜR – MÜSTEHCEN – PORNOGRAFİ - EROTİZM
DEKOLTE – TESETTÜR – MÜSTEHCEN – PORNOGRAFİ - EROTİZM
ETİYOLOJİ
ETİYOLOJİ
ETİMOLOJİNİN ETİMOLOJİSİ
ETİMOLOJİNİN ETİMOLOJİSİ
REÇETELERDEKİ KISALTMALAR
REÇETELERDEKİ KISALTMALAR
ATLAS ve KARYATID KAVRAMLARI
ATLAS ve KARYATID KAVRAMLARI
BAY -  BAYAN
BAY -  BAYAN
LALE – TÜLBENT – TULIPE - TÜRBAN
LALE – TÜLBENT – TULIPE - TÜRBAN
POSTULAT-CREDO–İMAN
POSTULAT-CREDO–İMAN
AKRABA - HISIM KAVRAMLARI ÜZERİNE
AKRABA - HISIM KAVRAMLARI ÜZERİNE
RAMAZAN, BAYRAM VE RAMAZAN/ŞEKER BAYRAMI KAVRAMLARI ÜZERİNE
RAMAZAN, BAYRAM VE RAMAZAN/ŞEKER BAYRAMI KAVRAMLARI ÜZERİNE
RÜZGÂR
RÜZGÂR
KALPAZANLIK
KALPAZANLIK
POLİTİKA
POLİTİKA
CIMON-PERO' NASIL CHARITY ROMANA OLDU?
CIMON-PERO' NASIL CHARITY ROMANA OLDU?
İDEOLOJİ– DEMAGOJİ – PROPAGANDA -DEMOKRASİ
İDEOLOJİ– DEMAGOJİ – PROPAGANDA -DEMOKRASİ
YABANCI DİLLERDEN ALINAN KAVRAM VE TERİMLER SORUNU
YABANCI DİLLERDEN ALINAN KAVRAM VE TERİMLER SORUNU
BANLİYÖ
BANLİYÖ
SATRANÇ
SATRANÇ
GAZİLER HELVASI – ŞÜKÜR HELVASI
GAZİLER HELVASI – ŞÜKÜR HELVASI
ABDEST KAVRAMININ KÖKEN VE ANLAMI
ABDEST KAVRAMININ KÖKEN VE ANLAMI
AYLARIN ADLARI, KÖKEN VE ANLAMLARI
AYLARIN ADLARI, KÖKEN VE ANLAMLARI
Ahmet Vefik Paşa
Ahmet Vefik Paşa
TARTIŞMAK, ELEŞTİRMEK VE AD HOMINEM KAVRAMLARI
TARTIŞMAK, ELEŞTİRMEK VE AD HOMINEM KAVRAMLARI
POLİS, POLİ, POL,  BOLU
POLİS, POLİ, POL,  BOLU
GÜN ADLARI, KÖKENLERİ VE ANLAMLARI
GÜN ADLARI, KÖKENLERİ VE ANLAMLARI
KITA ADLARI
KITA ADLARI
POLO - MİNYATÜR
POLO - MİNYATÜR
AMATÖR-PROFESYONEL
AMATÖR-PROFESYONEL
İSKAMBİL KÂĞITLARINDAKİ ŞEKİLLER
İSKAMBİL KÂĞITLARINDAKİ ŞEKİLLER
BURUK  ACI
BURUK  ACI
HİSSEDİLEN SICAKLIK / AĞIRLIK, KATLANILABİLEN İNSAN, DAYANILABİLİR ENFLASY0N
HİSSEDİLEN SICAKLIK / AĞIRLIK, KATLANILABİLEN İNSAN, DAYANILABİLİR ENFLASY0N
KARGA TULUMBA
KARGA TULUMBA
AFORİZMA – AFOROZ – PERSONA NON GRATA - HAYMATLOS
AFORİZMA – AFOROZ – PERSONA NON GRATA - HAYMATLOS
ANLAM SANATLARI
ANLAM SANATLARI
ACABA
ACABA
ÖKSÜZ VE YETİM KAVRAMLARI ÜZERİNE
ÖKSÜZ VE YETİM KAVRAMLARI ÜZERİNE
KELİMELERİN BİZE ETTİĞİ
KELİMELERİN BİZE ETTİĞİ
ÜNİVERSİTE  NE DEMEK?
ÜNİVERSİTE  NE DEMEK?
ADLARIMIZIN KÖKEN VE ANLAMLARINI YETERİNCE BİLİYOR MUYUZ?
ADLARIMIZIN KÖKEN VE ANLAMLARINI YETERİNCE BİLİYOR MUYUZ?
FENOMEN – İDOL - İKON – ROL MODEL
FENOMEN – İDOL - İKON – ROL MODEL
ETİMOLOJİ  NE İŞE YARAR?
ETİMOLOJİ  NE İŞE YARAR?
14 MART TIP BAYRAMI İLE İLGİLİ KAVRAMLARIMIZ
14 MART TIP BAYRAMI İLE İLGİLİ KAVRAMLARIMIZ
DOSTA VİSKİ
DOSTA VİSKİ
TAKDİREN – TEŞDİDEN - TAHFİFEN
TAKDİREN – TEŞDİDEN - TAHFİFEN
SORUNLU KAVRAMLARIMIZ
SORUNLU KAVRAMLARIMIZ
ÇARPICI  ETİMOLOJİLER
ÇARPICI  ETİMOLOJİLER
UYKULARIMIZIN TANRISI HYPNOS, ÜÇ BİN ÇOCUĞUNDAN BİRİ MORPHEUS
UYKULARIMIZIN TANRISI HYPNOS, ÜÇ BİN ÇOCUĞUNDAN BİRİ MORPHEUS
P H A E T H O N
P H A E T H O N
NAPOLYON KİRAZI – CHAMPS ÉLYSÉES ’nin  AT KESTANELERİ
NAPOLYON KİRAZI – CHAMPS ÉLYSÉES ’nin  AT KESTANELERİ
BASAMAKLAR,  MERDİVENLER
BASAMAKLAR,  MERDİVENLER
NATO KAFA NATO MERMER
NATO KAFA NATO MERMER
DOĞUM GÜNLERİ VE DOĞUM GÜNÜ KUTLAMALARI
DOĞUM GÜNLERİ VE DOĞUM GÜNÜ KUTLAMALARI
TÜKENMEZ KALEM - ALKOLSÜZ BALIK ÇEŞİTLERİ
TÜKENMEZ KALEM - ALKOLSÜZ BALIK ÇEŞİTLERİ
MİT, MİTOLOJİ, EFSANE, MASAL, DESTAN, HİKÂYE, TARİH, TRAJEDİ, KOMEDİ VE OPERA
MİT, MİTOLOJİ, EFSANE, MASAL, DESTAN, HİKÂYE, TARİH, TRAJEDİ, KOMEDİ VE OPERA
İBADET YERLERİ
İBADET YERLERİ
Yenilik Kavramı ve Yenilik Politikaları
Yenilik Kavramı ve Yenilik Politikaları
FİKİR VE ZİKİR
FİKİR VE ZİKİR
ADAM GİBİ ADAM
ADAM GİBİ ADAM
Diderot Etkisi
Diderot Etkisi
MİLKA
MİLKA
ACABA BUNLARI BİZE HANGİ DIŞ GÜÇLER YAPIYOR; YOKSA?
ACABA BUNLARI BİZE HANGİ DIŞ GÜÇLER YAPIYOR; YOKSA?
İŞTE  İNSAN  -  ECCE HOMO
İŞTE  İNSAN  -  ECCE HOMO
KOT PANTOLON
KOT PANTOLON
RAKAM  BİLDİREN  ÖNEKLER
RAKAM  BİLDİREN  ÖNEKLER
Taciz, Tecavüz, İstismar terimleri hakkında
Taciz, Tecavüz, İstismar terimleri hakkında
Dilimiz ya da Alkolün Beyazı 
Dilimiz ya da Alkolün Beyazı 
AKINTILAR,  AKIMLAR
AKINTILAR,  AKIMLAR
KUTSAL
KUTSAL
T A B U   ve   T A B U L A R I   Y I K M A K
T A B U   ve   T A B U L A R I   Y I K M A K
PROLETER  VE  PROLETARYA   KAVRAMLARI
PROLETER  VE  PROLETARYA   KAVRAMLARI
ESOTERIC,  BÂTINÎ,  İÇREK
ESOTERIC, BÂTINÎ, İÇREK
BOYKOT
BOYKOT
SABO - SABOTAJ
SABO - SABOTAJ
Alavere - Dalavere (il dare e l'avere)
Alavere - Dalavere (il dare e l'avere)
OPERALAR
OPERALAR
SINCERE - Sine Cera
SINCERE - Sine Cera
İTİBARDAN TASARRUF veya TEMSİLDE TASARRUF
İTİBARDAN TASARRUF veya TEMSİLDE TASARRUF
BELLONA ve SHELL
BELLONA ve SHELL
HALKIMIZIN KAVRAM İCADI
HALKIMIZIN KAVRAM İCADI
YANLIŞ KULLANILAN KAVRAMLARDAN DÖRDÜ
YANLIŞ KULLANILAN KAVRAMLARDAN DÖRDÜ
KİMİ KISALTMALAR VE ANLAMLARI
KİMİ KISALTMALAR VE ANLAMLARI
BAŞSAĞLIĞI-TAZİYE KAVRAMLARI ÜZERİNE
BAŞSAĞLIĞI-TAZİYE KAVRAMLARI ÜZERİNE
AYAK
AYAK
DİASPORA
DİASPORA
HUKUK TERMİNOLOJİMİZDEKİ BİR KAVRAM-BİR TERİM ÜZERİNE DÜŞÜNCELER
HUKUK TERMİNOLOJİMİZDEKİ BİR KAVRAM-BİR TERİM ÜZERİNE DÜŞÜNCELER
Z Ü H R E V İ  (Sorunlu Kavram)
Z Ü H R E V İ  (Sorunlu Kavram)
14 ŞUBAT SEVGİLİLER GÜNÜ
14 ŞUBAT SEVGİLİLER GÜNÜ
(ATIN ŞAHLANIŞI) deyimi
(ATIN ŞAHLANIŞI) deyimi
TESTOSTERON  EGEMENLİĞİ (Domination de la Testostérone)
TESTOSTERON  EGEMENLİĞİ (Domination de la Testostérone)
URBA
URBA
İki Dirhem Bir Çekirdek ve Keçiboynuzu
İki Dirhem Bir Çekirdek ve Keçiboynuzu
Zat İşlerinden İnsan Kaynaklarına
Zat İşlerinden İnsan Kaynaklarına
YERSİZ YURTSUZ BİR MİLLET: ÇİNGENELER
YERSİZ YURTSUZ BİR MİLLET: ÇİNGENELER
ROMAN
ROMAN
"TARİH"İN ÇİFTE ANLAMI
"TARİH"İN ÇİFTE ANLAMI
YUNANCA "DOXA"DAN LATİNCE "DOCTOR"A
YUNANCA "DOXA"DAN LATİNCE "DOCTOR"A
KORO, BALE, HORON
KORO, BALE, HORON
FRENGİ
FRENGİ
FRANKLAR, FRENKLER
FRANKLAR, FRENKLER
LOJİ'LER
LOJİ'LER
TUZ
TUZ
ENTELEKTÜEL
ENTELEKTÜEL
Günlük Hayattan 30 Kelimenin kökenleri
Günlük Hayattan 30 Kelimenin kökenleri
ENERJİ
ENERJİ
PORT, YANİ LİMAN
PORT, YANİ LİMAN
Turunçgiller
Turunçgiller
Nomos'tan Namusa
Nomos'tan Namusa
Ev
Ev
Fil
Fil
Kültür Nedir?
Kültür Nedir?
CIVILISATION, MEDENİYET, UYGARLIK
CIVILISATION, MEDENİYET, UYGARLIK
Bozbulanık İki Kelime: Ansiklopedi, Sempozyum
Bozbulanık İki Kelime: Ansiklopedi, Sempozyum
Latinceden Türkçeye Yansıyanlardan II
Latinceden Türkçeye Yansıyanlardan II
Dilde Bildirişimin Kopması Üstüne Bazı Notlar
Dilde Bildirişimin Kopması Üstüne Bazı Notlar
Aristokrat
Aristokrat
Despot, Tiran, Diktatör
Despot, Tiran, Diktatör
Felsefeden Safsataya, Sufiden Sofuya
Felsefeden Safsataya, Sufiden Sofuya
Efendi
Efendi
Latinceden Türkçeye Yansıyanlardan
Latinceden Türkçeye Yansıyanlardan
Akdeniz Dilinden Dört Kelime: Tersane, Damacana, Fırtına, Forsa
Akdeniz Dilinden Dört Kelime: Tersane, Damacana, Fırtına, Forsa
"Kosmos"tan Gelenler
"Kosmos"tan Gelenler
Barbarlar
Barbarlar
"Kapital"in Eserleri
"Kapital"in Eserleri
İlk Konservatuvarlar
İlk Konservatuvarlar
Tekhne, Ars, Sanat
Tekhne, Ars, Sanat
"Modern"in Geçmişi, Bugünü
"Modern"in Geçmişi, Bugünü
İki Nobel Ödüllü Marie Curie'nin Dramı
İki Nobel Ödüllü Marie Curie'nin Dramı
Terim Ne Demek?
Terim Ne Demek?
Ütopya
Ütopya
Melankoli
Melankoli
Şurup, Şarap, Şerbet, Meşrubat
Şurup, Şarap, Şerbet, Meşrubat
Matematik Terimlerinin Kökenleri
Matematik Terimlerinin Kökenleri
Tercüman, Dragoman, Dil Oğlanı, Dilmaç
Tercüman, Dragoman, Dil Oğlanı, Dilmaç
Telaffuz Hatası mı, Türkçeyi Bilmemek mi?
Telaffuz Hatası mı, Türkçeyi Bilmemek mi?
"Post" Önekinin Önlenemez Tırmanışı
"Post" Önekinin Önlenemez Tırmanışı
"MAGAZİN"İN YOLCULUKLARI
"MAGAZİN"İN YOLCULUKLARI
PATLICANIN YAZDIĞI TARİH
PATLICANIN YAZDIĞI TARİH
YALAMA OLAN  "SÖYLEM"  TERİMİ
YALAMA OLAN "SÖYLEM" TERİMİ
Türkçe dilindeki yabancı kökenli sözcükler
Türkçe dilindeki yabancı kökenli sözcükler
El, Yüz ve Zihin Temizliği!
El, Yüz ve Zihin Temizliği!
Zihinsel Virüs No 4- "SANA NE!"
Zihinsel Virüs No 4- "SANA NE!"
Zihinsel Virüs No 3- SİYASET, VATANDAŞIN SORUNLARINI ÇÖZMEK İÇİN YAPILIR
Zihinsel Virüs No 3- SİYASET, VATANDAŞIN SORUNLARINI ÇÖZMEK İÇİN YAPILIR
ZİHİNSEL VİRÜS NO 2:  EVET AMA YİNE DE!
ZİHİNSEL VİRÜS NO 2: EVET AMA YİNE DE!
ZİHİNSEL VİRÜS NO 1:  BAŞKASI YAPMASIN, BEN DE YAPMAM!
ZİHİNSEL VİRÜS NO 1: BAŞKASI YAPMASIN, BEN DE YAPMAM!
ZİHİNSEL VİRÜS NO 0: SÖZ KONUSU OLAMAZ!
ZİHİNSEL VİRÜS NO 0: SÖZ KONUSU OLAMAZ!
KAVRAM EVLENDİRME ya da KAVRAMLAR AKADEMİSİ
KAVRAM EVLENDİRME ya da KAVRAMLAR AKADEMİSİ
AKLA YERLEŞEN HER KAVRAM SONRAKİLER İÇİN BİRER SÜZGEÇ OLUR!
AKLA YERLEŞEN HER KAVRAM SONRAKİLER İÇİN BİRER SÜZGEÇ OLUR!
"KAVRAM TABANI" ÜZERİNDE UZLAŞI GİRİŞİMİNİ KİM ÜSTLENEBİLİR?
"KAVRAM TABANI" ÜZERİNDE UZLAŞI GİRİŞİMİNİ KİM ÜSTLENEBİLİR?
"Kavram Tabanında Uzlaşma" ulusal bütünlüğün ta kendisidir!
"Kavram Tabanında Uzlaşma" ulusal bütünlüğün ta kendisidir!